Heseke Savaşı Kürt, Rusya ve Amerika Arasında Yeni Bir Sürecin Başlangıcıdır

3335

Suriye’ deki kriz günden güne daha da ağırlaşıp derinleşiyor. Bazı siyasi gözlemciler Heseke savaşının Suriye ve YPG-Suriye Demokratik Güçleri arasında yeni bir savaş cephesini açtığını vurguluyorlar. Siyasi uzmanlar bu süreci birkaç senaryo ile açıklıyorlar.

1-Suriye devletinin amacı Heseke savaşı ile YPG güçlerini bu alanla meşgul edip YPG güçlerinin Afrin ve Kobani Kantonlarını birleştiren Bap bölgesini ele geçirmesini engellemek ve kendisinin bu bölgeyi kontrol etmek olduğu şeklindedir. Bu noktada Türkiye ve Suriye devletinin çıkarlarının çakıştığı, Türk devletinin tek sorununun bu bölgeye Kürt güçlerinin geçmemesi, bunun dışında hangi gücün kontrolünde olmasının onlar için fark etmediği, Esad ya da başka güçlerin elinde olmasının onlar açısından tehlike oluşturmadığıdır.

2-Kürt tarafının yaptığı açıklamaya göre uluslararası güçlerin kendilerine Güneybatı Kürdistan deneyimine karşı Türkiye, İran, Rusya ve Suriye devletinin bir ittifak oluşturduğu, bu devletlerin Suriye devletinin bölünmemesi kaygısı ile ortak hareket ettikleridir.

Bundan bir hafta önce Türkiye Başbakanı Binali Yıldırım; “önümüzdeki süreçlerde Suriye’ de sevindirici gelişme ve değişimlerin olacağı” yönünde kamuoyuna açıklamalar yapmıştı. Açıktır ki Türkiye başbakanının yaptığı açıklamalar Heseke’ de meydana gelen savaştır. Türkiye daha önce yaptığı açıklamalarda YPG’ ye Esad işbirlikçisi şeklinde suçlamalar yapmıştı. Ama şimdi koşullar tamamen değişti. Gözlemciler, şimdi ise Türkiye’ nin Esad aracılığı ile bölgede etkin olan Kürt güçlerini zayıflatmak istediği şeklinde görüş belirtiyorlar.

Suriye devleti Heseke savaşı nedeniyle yayınladığı bir bildiride ilk kez YPG’ yi PKK’ nin silahlı bir kanadı olarak değerlendiriyor. Suriye devletinin yaptığı bu açıklama Türk devletini memnun eden, onun çıkarları doğrultusunda olan açıklamalardır. Türkiye son beş yıldır yaptığı tüm açıklamalarda YPG’ yi PKK’ nin Suriye’ deki bir askeri kanadı olarak suçlamıştı. Uzmanlar, Suriye devletinin YPG’ yi PKK’ nin askeri kanadı olarak suçlaması Suriye ve Türk devletinin Kürtler aleyhine yaptığı gizli antlaşmanın bir sonucu olduğunu söylüyorlar.

Güneybatı Kürdistan yetkilileri yaptıkları açıklamada; İran ve Hizbullah güçlerinin Suriye devleti ile birlikte Heseke savaşına katıldıkları ve Rusya’ nin YPG’ yi müttefik bir güç olarak değerlendirmesine rağmen Heseke savaşında sessiz kalmasının bir soru işareti olduğunu söylüyorlar. Rusya’ nın Heseke savaşında sessiz kalması ile Rusya’ nın da Suriye ordusunu desteklediği sonucu çıkarılıyor. Amerika ve Batı bu savaşta iki seçimle karşı karşıyadırlar; ya Suriye’ den vazgeçip Suriye alanını Rusya ve İran’ a terk edecekler ya da Amerika ve Batı ülkeleri savaşın devamında Suriye’ de tek müttefikleri olan Kürt güçlerini destekleyecekler.

Eğer, Amerika ve Batı ülkeleri Suriye’ den vazgeçerlerse bu Amerika ve Batı ülkelerinin eski rakibi Rusya karşısında yenilgiye uğradıkları şeklinde değerlendirilecektir. Bunun uluslararası yansıması da olacaktır. Amerika uluslararası alanda büyük darbe alıp prestij kaybına uğrayacaktır ki bu da Amerika açısından kabul edilecek bir durum değildir, ağır sonuçları olacaktır. Uzmanlar Amerika’ nın savaşın daha da genişleyip yayılmaması için diplomatik kanalları harekete geçirerek durumu normalleştirmeye çalıştığını dile getiriyorlar.

İkinci bir olgu da; Amerika’ nın Suriye devletine karşı Kürt güçlerini desteklemesi basit sonuçlar ortaya çıkarmayacaktır. Amerika’ nın Kürt güçlerini desteklemesi Rusya ile Amerika arasında sorunlara yol açacak ve bu durum iki ülkenin çıkarlarını riske edecektir. Diğer taraftan da Amerika’ nın Kürt güçlerine destek çıkması demek Türk devletini karşısına almasına neden olacak ve bu Amerika’ nın işlerini zorlaştıracak, Amerika için büyük bir yük olacaktır.

Eğer Amerika ikinci bir yolu seçerse gelecekte Ortadoğu’ daki tüm gelişmelerde büyük değişimler olacak, Amerika ve Batı devletleri için yeni bir müttefik ortaya çıkacak ve bu yeni müttefik Kürtler olacaktır. Bu durumda “Kürt sorunu” olan bütün devletleri Rusya’ nın önderlik ettiği blokun müttefiki yapacaktır.

Amerika hangi yolu seçecek, önümüzdeki süreçte netleşip ortaya çıkacaktır. Lakin Amerika hangi yolu seçerse seçsin bu değişim Ortadoğu’da büyük değişikliklerin olmasına yol açacaktır. Bundan dolayı uzman gözlemcilerin büyük çoğunluğuna göre Heseke savaşının Ortadoğu’daki büyük değişimin yeni bir adımı olduğudur. Bu değişim dört parçadaki Kürt güçlerinin ittifak ve ilişkilerinde de büyük değişimlere yol açacaktır.

NRT- Rojhat Badikî